VẬT LÝ · LỚP 11 · Khám phá và đời sống

Vì sao túi khí trong bao bì có thể làm tiếng bóp nổ rất gọn?

Một bóng khí nhỏ bị bóp vỡ phát ra tiếng tách ngắn.

Lớp màng bị phá làm áp suất trong khoang thay đổi nhanh và đẩy không khí xung quanh chuyển động. Biến thiên nhanh tạo một xung âm chứa nhiều thành phần tần số, thay vì một nốt kéo dài ổn định. Màng còn có thể rung trong thời gian ngắn sau khi rách.

Bóng to hơn không tự quyết định tiếng cao hay thấp bằng một quy tắc duy nhất: áp suất, độ căng màng và cách rách đều tác động đến dạng xung.

Không thử vật chứa áp lực lớn; bài chỉ xét bóng khí bao bì thông thường và không yêu cầu bóp gần tai.

Tiếng tách kết thúc nhanh nhưng không phải chỉ có một tần số. Có thể hình dung một cú vỗ tay: biến thiên ngắn làm nhiều thành phần âm xuất hiện cùng lúc, rồi phòng thêm các tiếng dội tới muộn. Với bóng khí bao bì, tai nghe tổng hợp xung do khí thoát, rung màng và phản xạ xung quanh. Vì thế, cùng một bóng khí có thể nghe sắc và khô trong phòng nhiều vật mềm, nhưng vang hơn trong phòng trống.

*Chuỗi ba thời điểm: màng bao bì còn kín, màng rách và một xung áp suất lan ra. Các trạng thái không phải ba bóng khí xuất hiện đồng thời.*

Kiến thức liên hệ: Xung âm và truyền năng lượng.

Học tiếp: Đọc chu kì trên đồ thị sóng âm như thế nào.

Tư liệu đối chiếu

- https://openstax.org/books/university-physics-volume-1/pages/17-1-sound-waves