VẬT LÝ · LỚP 11 · Nguyên lý và công thức
Kết quả E bằng không trong tính toán có đáng tin khi hai số lớn gần bằng nhau?
Trả lời trọng tâm
Cần xét sai số dữ kiện vì phép trừ hai trường lớn khuếch đại sai số tương đối của trường tổng nhỏ.
Phân tích cơ chế
Kết quả danh định bằng không không chứng minh cân bằng chính xác trong thí nghiệm.
Ví dụ có đơn vị
Hai nguồn tạo E₁=1000 V/m và E₂=−1000(1+δ) V/m. Tổng E=−1000δ; sai lệch 1% tạo trường dư −10 V/m. Hình vẽ trường dư khi nguồn thứ hai lệch trong ±2%.
Kết quả đối chiếu số học của ví dụ: -10 V/m. Đây là giá trị của bộ dữ kiện đã nêu, không phải hằng số áp dụng cho mọi thiết bị.
Đọc hình và tự kiểm tra
Đồ thị Trường tổng Eₓ (V/m) theo Sai lệch tương đối δ. Hiệu của hai trường gần cân bằng. Các đường được tính trực tiếp từ mô hình của ví dụ; đọc cả tên trục và đơn vị, không suy rộng ngoài khoảng vẽ.
Đối chiếu vị trí, độ dốc, giao điểm hoặc thứ tự các đường với lập luận trong ví dụ. Khi đổi điều kiện đầu vào, cần tính lại mô hình thay vì giữ nguyên hình.
Ứng dụng và giới hạn
Cách phân tích giúp kiểm tra dấu, hình học và điều kiện áp dụng trước khi tính lực hoặc năng lượng của hệ điện tích.
Xét điện trường tĩnh, bỏ qua ảnh hưởng của đầu dò và hiệu ứng biên khi dùng mô hình đều. Điện thế, năng lượng và lực phải dùng đúng dấu điện tích.